Een gemeenschappelijke basis bouwen in een versplinterde wereld

Een gemeenschappelijke basis bouwen in een versplinterde wereld

Als deze twee jaar één ding hebben bevestigd, dan is het dat vooruitgang ontstaat wanneer de juiste mensen om dezelfde tafel zitten. Daar voegt ICC waarde toe. Ons werk verbindtbedrijven, advocatenkantoren, financiële instellingen en beleidsmakers, en creëert ruimte voor praktische samenwerking. Of het nu gaat om handelsrecht, digitale standaarden, duurzaamheid of geschillenbeslechting, wij fungeren als brug en vertalen technische vraagstukken naar gezamenlijke oplossingen.

Nederland heeft alles in huis om voorop te lopen in de internationale handel: sterke infrastructuur, expertise, geloofwaardigheid en een mondiale blik. We moeten er alleen voor zorgen dat regelgeving en beleid geen barrière vormen, maar juist ruimte geven.

Twee jaar verder

Het is nu twee jaar geleden dat ik bij ICC Netherlands begon. Twee jaar die snel voorbijgingen, met een steile leercurve. Dagelijks werken op het snijvlak van bedrijfsleven, beleid en internationale samenwerking geeft perspectief. Ik zie hoeveel er om ons heen gebeurt, en hoe vaak dezelfde boodschap terugkomt van Nederlandse bedrijven:we willen vooruit, maar het systeem beweegt niet in hetzelfde tempo mee; of erger nog, het houdt ons tegen.

In onze commissies en rondetafels, of het nu gaat overdigitalisering, AI, duurzaamheid, ofintegriteit, steeds klinkt dezelfde frustratie: Nederland dreigt achterop te raken. Regelgeving duurt te lang, pilots blijven steken en bedrijven die willen innoveren stuiten vaak op onzekerheid in plaats van steun. In een land dat is gebouwd op handel en vindingrijkheid zouden we voorop moeten lopen. Wat meer vertrouwen in ons eigen‘Made in Holland’, een beetje gezondchauvinisme, zou niet misplaatst zijn. En de boodschap uit Europa is allesbehalve duidelijk.

Digitale handel: beperkte vooruitgang

Een terrein waarop vooruitgang steeds urgenter wordt, isdigitale handel. In 2025 is het niet langer houdbaar om te vertrouwen op papieren documenten die vijf tot twintig dagen onderweg zijn over de wereld. Het voorstel van de Nederlandse overheid omelektronische cognossementen (eBL’s)dezelfde rechtsgeldigheid te geven als hun papieren tegenhangers is een positieve en welkome stap, en ICC Netherlands steunt dit actief.

Toch is er meer nodig om het potentieel van digitale handel volledig te benutten: rechtszekerheid voor alle soorten overdraagbare elektronische documenten, niet alleen eBL’s, en volledige interoperabiliteit tussen systemen. Digitalisering gaat niet alleen over efficiëntie. Het vergroot ook de transparantie, versterkt de veiligheid en beperkt de ruimte voor corruptie. Bovenal ondersteunt het de Nederlandse concurrentiekracht in een wereld waarin handelspartners, van Singapore tot het Verenigd Koninkrijk, al in hoog tempo vooruitgaan.

Een veranderend internationaal landschap

De internationale context versterkt die urgentie. Dedirecteur-generaal van de WTOwaarschuwde onlangs dat oplopende tarieven zorgen voor ‘ongekende ontwrichting’ van het mondiale handelssysteem. De terugkeer van handelsbarrières en de versplintering van markten zijn symptomen van een dieper probleem: een multilateraal systeem onder druk. Toch is ook in deze omgeving vooruitgang mogelijk. De na lange onderhandelingen tot stand gekomenFisheries Subsidies Agreementvan de WTO trad vorige maand in werking, een bescheiden maar reëel voorbeeld van samenwerking op het gebied van handel en duurzaamheid.

Tijdens de vergadering van vorige week van ICC’sGlobal Trade and Investment Commission, kwam één punt duidelijk naar voren: in plaats van te zoeken naar schuldigen ging het gesprek over de structurele oorzaken van de problemen van de WTO. Het handelen van afzonderlijke landen, waaronder de Verenigde Staten, is slechts een uiting van een dieperliggende, langdurige ontsporing van het systeem. Jarenlange onderinvestering in hervorming en een gebrek aan politieke daadkracht hebben het multilaterale kader verzwakt waarvan het wereldwijde bedrijfsleven afhankelijk is.

Vertegenwoordigers van het bedrijfsleven riepen ook op tot een sterkere en consistenterestem van het bedrijfsleven binnen WTO-processen, zodat de private sector niet alleen wordt uitgenodigd, maar ook echt wordt betrokken.

Een bemoedigend teken is datde betrokkenheid van het bedrijfsleven bij het WTO Public Forum in Genève sterk is toegenomen. Bedrijven uit Afrika, Latijns-Amerika, Europa en Azië kwamen samen om te spreken over digitale handel en over de risico’s van het laten verlopen van het e-commercemoratorium. Zoals mijn collega Jasper van Schaik schrijft in zijn artikel“ICC Netherlands op het WTO Public Forum 2025”, laat deze hernieuwde deelname zien dat bedrijven juist meer betrokkenheid zoeken en zich niet terugtrekken, en dat het bedrijfsleven bereid is constructief bij te dragen aan hervorming.

In aanloop naar de volgendeMinisteriële Conferentie van de WTO (MC14), werkt ICC aan een mondiale‘Save the System’-brief, die wereldwijd wordt ondertekend door kamers van koophandel en brancheverenigingen, samen met een campagne ter bescherming van hetmoratorium op digitale handel, waarbij het belang daarvan voor het mkb wordt benadrukt. Deze inspanningen weerspiegelen de bredere missie van ICC: zorgen dat mondiale handelsregels eerlijk, voorspelbaar en inclusief blijven, en dat Nederlandse bedrijven actief worden vertegenwoordigd.

Duurzaamheid en concurrentiekracht

Het Nederlandse debat over duurzaamheid weerspiegelt dezelfde spanning tussen ambitie en uitvoering. Inseptember 2025, ondertekende Tata Steel Nederland een niet-bindend pact met de Nederlandse overheid voor een koolstofarme transitie bij haar fabriek in IJmuiden, met mogelijke overheidssteun tot€2 miljard. Dat is een positief signaal, maar ook een herinnering aan hoe complex – en kostbaar – die transitie wordt, zowel technisch als maatschappelijk.

ZoalsWillemijn Peeters, oprichter en directeur vanSearious Business, onlangsbenadrukte in haar interview voor ICC, heeft Nederland‘alle juiste ingrediënten’om voorop te lopen in circulaire innovatie: geavanceerde infrastructuur, een sterk consumentenbewustzijn en een cultuur van samenwerking. Toch dreigt Nederland terrein te verliezen aan buurlanden die sneller van pilot naar praktijk gaan. Haar oproep tot lef en schaal geldt veel breder dan plastics: in alle sectoren speelt dezelfde uitdaging.

Tegelijk waarschuwen deskundigen dat Nederland zijn klimaatdoelen voor 2030 waarschijnlijk niet haalt. Voor bedrijven roept dat een reële zorg op: hoe met vertrouwen te investeren als het beleid onzeker blijft.

MetCOP30in aantocht verschuift de aandacht steeds meer naar het verbinden van klimaat- en handelsdoelen, in plaats van ze los van elkaar te behandelen. Bedrijven zijn bereid bij te dragen, maar hebben behoefte aan voorspelbare kaders en duidelijke prikkels. Daar ligt precies de kracht van ICC: mondiale ambitie verbinden met de praktijk van het bedrijfsleven.